ជំពូក 01 —
តើអ្នកត្រូវការការលំហែកាយជាមួយ “ធម្មជាតិពណ៌បៃតង” យ៉ាងឆាប់រហ័សដែរឬទេ? ប្រសិនបើដូច្នេះ ការចំណាយពេលប៉ុន្មានថ្ងៃនៅម៉ុកចាវ (Moc Chau) គឺជាជម្រើសដ៏ស័ក្តិសមបំផុត។ ដោយទទួលបានពានរង្វាន់ “តំបន់ទេសចរណ៍ធម្មជាតិថ្នាក់តំបន់ឈានមុខគេលើពិភពលោក” ពីកម្មវិធី World Travel Awards ឆ្នាំ ២០២២ ម៉ុកចាវផ្តល់ជូននូវភាពសម្បូរបែបនៃធម្មជាតិដែលអាចទស្សនាបានពេញមួយឆ្នាំ ដោយមិនប្រកាន់អាកាសធាតុ។ ស្ថិតនៅក្នុងខេត្តសឺនឡា (Son La) ភាគខាងជើង (ប្រហែល ២០០ គីឡូម៉ែត្រពីរាជធានីហាណូយ) ម៉ុកចាវត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា “ត្បូងមរកតពណ៌បៃតង”។
ស្ថិតនៅលើខ្ពង់រាបដ៏ធំល្វឹងល្វើយ (ប្រវែង ៨០ គីឡូម៉ែត្រ ទទឹង ២៥ គីឡូម៉ែត្រ និងមានកម្ពស់ជាង ១.០០០ ម៉ែត្រលើនីវ៉ូទឹកសមុទ្រ) “ត្បូងមរកតពណ៌បៃតង” នេះនាំមកនូវអព្ភូតហេតុធម្មជាតិជាច្រើន៖ ភ្នំ ទន្លេ ទឹកធ្លាក់ រូងភ្នំ ផ្កាចម្រុះពណ៌ដ៏សម្បូរបែប និងការរីកស្កុសស្កាយយ៉ាងស្រស់ស្អាតនៃផ្កាអាព្រីកុត ផ្កាសែរ៉៊ី និងផ្កាប៉េស។
ការរស់នៅដោយសុខសន្តិភាពជាមួយដែនដីអច្ឆរិយៈធម្មជាតិនេះ រួមមានជនជាតិដើមភាគតិចចំនួន ១២ ក្រុម ដែលទំនៀមទម្លាប់វប្បធម៌របស់ពួកគេត្រូវបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ (ក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ និងតាមរយៈពិធីបុណ្យជាច្រើន)។
អ្នកនឹងបានស្គាល់តំបន់ទេសចរណ៍បៃតងផ្អែកលើសហគមន៍ដូចជា ភូមិអាញ់ (Ang) ភូមិដយ (Doi) និងភូមិវ៉ាត់ (Vat)។ ភូមិទាំងនេះបានរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មក្នុងការអភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ដើម្បីលើកកម្ពស់ចីរភាព។ អ្នកក៏អាចទៅកម្សាន្តនៅកោះម៉ុកចាវ (Moc Chau Island) ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីលម្អ និងថែរក្សានិរន្តរភាពបរិស្ថានរបស់ម៉ុកចាវផងដែរ។
ខាងក្រោមនេះជាការណែនាំមួយចំនួនសម្រាប់បទពិសោធន៍ទស្សនានៅម៉ុកចាវ/ត្បូងមរកតពណ៌បៃតង៖
អ្នកអាចឮសំឡេង ទឹកធ្លាក់ដាយយេម (Dai Yem) មុនពេលអ្នកបានឃើញវាផ្ទាល់ភ្នែកទៅទៀត។ នៅពេលអ្នកធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ព្រៃក្រាស់តាមផ្លូវកើនកោងដែលនាំទៅកាន់ទឹកធ្លាក់ អ្នកនឹងចាប់ផ្តើមមានអារម្មណ៍ពីការញ័ររំជួយ—និងឮសំឡេងទឹកធ្លាក់យ៉ាងខ្លាំងក្លាដែលស៊ើបប្រកួតប្រជែងយ៉ាងពីរោះរណ្តំជាមួយសំឡេងបក្សី និងចីងចករ៉ែរ៉ែ។ ទឹកធ្លាក់ដាយយេមត្រូវបានបែងចែកជាពីរថ្នាក់។ ភាគខាងលើមានកម្ពស់ធ្លាក់ជាង ១០០ ម៉ែត្រ ខណៈដែលថ្នាក់ខាងក្រោមផ្តល់ភាពងាយស្រួលដល់អ្នកទស្សនាក្នុងការរុករក និងហែលទឹកលេងនៅក្នុងអាងទឹកនៅខាងក្រោម។ អត្ថប្រយោជន៍មួយនៃការទៅទស្សនាទឹកធ្លាក់ដាយយេម គឺឱកាសក្នុងការដើរឆ្លងកាត់ស្ពានកញ្ចក់ស្នេហា (Cau Kinh Tinh Yeu) ពណ៌ក្រហម។ ស្ពានកញ្ចក់ថ្លាដែលមានការរចនាយ៉ាងប្រណិតនេះ ផ្តល់នូវទិដ្ឋភាពប្លែក និងស្រស់ស្អាតនៃទឹកធ្លាក់ដាយយេមផ្ទាល់តែម្តង។
ជាមួយនឹងវាលតែប្រមាណ ៣.០០០ ហិកតា ម៉ុកចាវគឺជាតំបន់ដាំដុះតែធំបំផុតនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម។ រលកស្លឹកតែពណ៌បៃតងដ៏ល្វឹងល្វើយទាំងនេះ ស្ថិតនៅក្នុងតំបន់ដែលភាគច្រើនជាទីរស់នៅ (និងជាកន្លែងធ្វើការ) របស់ជនជាតិភាគតិចហ្មុង (Hmong) និងថៃ (Thai)។ មួកកោន និងសម្លៀកបំពាក់មានពណ៌ឆើតឆាយបានលេចធ្លោឡើងនៅកណ្តាលព្រំដែនពណ៌បៃតង ខណៈដែលពួកគេកំពុងប្រមូលផល និងថែទាំដើមតែ បង្កើតបានជាទិដ្ឋភាពដ៏ស្រស់ស្អាតគួរឱ្យទាក់ទាញ។ ភ្ញៀវទេសចរអាចដើរកម្សាន្ត និងថតរូបបាន។ មានសេវាកម្មជួលកង់ និងម៉ូតូសម្រាប់ជិះរុករកកាន់តែជ្រៅ។ អ្នកក៏អាចទៅទស្សនាតំបន់ទេសចរណ៍ធម្មជាតិម៉ុកសឿង (Moc Suong) ដើម្បីបទពិសោធន៍ពិធីឆុងតែបុរាណ និងទស្សនាកែច្នៃដំណាំដ៏មានតម្លៃបំផុតនេះ។
វាទាមទារការដើរឡើងភ្នំសន្ធឹកសន្ធាប់ទើបទៅដល់ កំពូលភ្នំផាលឿង (Pha Luong) ដែលត្រូវបានគេប្រសិទ្ធនាមថា “ដំបូលនៃម៉ុកចាវ” (កម្ពស់ ២.០០០ ម៉ែត្រលើនីវ៉ូទឹកសមុទ្រ) ប៉ុន្តែវាពិតជាស័ក្តិសមនឹងការខិតខំប្រឹងប្រែងគ្រប់ជំហាន។ នៅពេលអ្នកឡើងទៅ ជម្រាលភ្នំនឹងលេចចេញជាវាលស្រែថ្នាក់ៗយ៉ាងស្រស់ស្អាត។ ផ្លូវដើរដ៏សាមញ្ញនាំអ្នកឆ្លងកាត់ព្រៃក្រាស់ ខណៈដែលអ្នកបន្តដើរឡើងទៅលើ។ ដោយសារស្ថិតនៅលើព្រំដែនរវាងវៀតណាម និងឡាវ ទិដ្ឋភាពពីកំពូលភ្នំគឺគ្មានអ្វីប្រៀបផ្ទឹមបានឡើយ។ អ្វីដែលពិសេសជាងគេនោះគឺផ្ទាំងថ្មដែលលេចចេញមកក្រៅ ដែលជាកន្លែងថតរូបដ៏ពេញនិយមបំផុត។
ប្រភព៖ អ៊ីនធឺណិត
រូងភ្នំដុងដយ (Dong Doi / រូងភ្នំប្រជៀវ) មានផ្ទៃក្រឡាជាង ៧.០០០ ម៉ែត្រការ៉េ កម្ពស់ ១០០ ម៉ែត្រ និងប្រវែង ៩៣០ ម៉ែត្រ។ ដើរតាមកាំជណ្តើរ ២៤០ កាំទៅកាន់ច្រកចូលនៃទីតាំងប្រវត្តិសាស្ត្រ និងវប្បធម៌ជាតិមួយនេះ។ ផ្នែកខាងក្នុងនៃរូងភ្នំថ្មកំបោរដ៏អស្ចារ្យនេះ មានភាពស្រស់ស្អាត និងអស្ចារ្យជាខ្លាំង—ចាប់តាំងពីពន្លឺចែងចាំងនៃបណ្តូលថ្មរំយោលចម្រុះពណ៌ (ដែលមើលទៅដូចជារូបព្រះពុទ្ធ ដំរី ខ្លា សត្វឥន្ទ្រី...) រហូតដល់បឹងស្ងួតដែលស្ថិតនៅចំកណ្តាលនៃរូងភ្នំ។
ប្រភព៖ អ៊ីនធឺណិត
ភូមិព្រៃស្រល់អាញ់ (Ang) គឺជាទិដ្ឋភាពជនបទដ៏កសិណ—ផ្ទះសសរខ្ពស់បុរាណស្ថិតនៅក្រោមម្លប់ឈើពណ៌បៃតង ជាមួយនឹងបឹងទឹកដែលព័ទ្ធជុំវិញដោយព្រៃស្រល់។ ភ្នំនៅជិតនោះត្រូវបានគ្របដណ្តប់ដោយស្លឹកតែពណ៌បៃតង ខណៈដែលព្រៃស្រល់ត្រូវបានលម្អដោយផ្ការីកស្កុសស្កាយ។ ជម្រើសដ៏រីករាយមួយគឺការជិះសេះដើរកម្សាន្តរុករកតំបន់នេះ។ ភូមិអាញ់គឺជាទីលំនៅរបស់ជនជាតិភាគតិចថៃ ដែលវប្បធម៌របស់ពួកគេនៅតែមានជីវិតរស់រវើក និងស្តែងឡើងយ៉ាងច្បាស់នៅក្នុងលំនៅឋាន ការធ្វើកសិកម្ម សម្លៀកបំពាក់ ទំនៀមទម្លាប់ តន្ត្រី និងរបាំ។ ភ្ញៀវទេសចរត្រូវបានស្វាគមន៍ និងលើកទឹកចិត្តឱ្យទទួលយកបទពិសោធន៍ទាំងធម្មជាតិ និងវប្បធម៌។ ពិសាអាហារបរមបុរាណរបស់ជនជាតិថៃ និងស្វែងយល់ពីស្រាសដែលធ្វើដោយដៃ ដែលត្រូវបានផឹកចេញពីផ្លែឃ្លោកតាមរយៈបំពង់ឫស្សីវែងតូច។
ប្រភព៖ អ៊ីនធឺណិត
អតីតកាល និងអនាគតកាលបានលាយបញ្ចូលគ្នាយ៉ាងរលូននៅលើកោះម៉ុកចៅ (ដោយមានធម្មជាតិជាចំណងភ្ជាប់អ្នកទាំងពីរចូលគ្នា)។ វាចាប់ផ្តើមជាមួយនឹង ស្ពាន Bach Long (ស្ពាននាគស) - ដែលជាស្ពានកញ្ចក់វែងជាងគេបំផុតនៅលើពិភពលោក។ ស្ពាននេះលាតសន្ធឹងឆ្លងកាត់ភ្នំពីរ និងផ្តល់នូវទិដ្ឋភាពដ៏រំភើបអស្ចារ្យពីគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។ ការឆ្លងកាត់ដ៏អស្ចារ្យនេះក៏មានផ្លូវដើរតាមចម្រាក់ភ្នំដែលវៀចវេរតាមជម្រាលភ្នំផងដែរ។
នៅពេលឆ្លងស្ពានរួច អ្នកនឹងប្រទះឃើញរូងភ្នំ Chim Than (បក្សីអាទិទេព) ដែលមានស្រទុំកំបោរធម្មជាតិ ស្រះទឹក និងរូបចម្លាក់ថ្ម។ ទោះបីជាមិនត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយទឹកក៏ដោយ កោះម៉ុកចៅ គឺជាកោះមួយយ៉ាងពិតប្រាកដដោយខ្លួនឯង។ មានបឹងសួនច្បារកណ្តាល (Central Park Lake) ដែលមានឆាកសម្តែងសិល្បៈលើទឹក ឆ្នេរខ្សាច់សិប្បនិម្មិត សួនកម្សាន្ត (ខ្សែរ៉ក zipline, ស្ទាយរំអិលខ្យល់ air slide និងផ្សេងៗទៀត) ផ្លូវជិះកង់ និងតំបន់ហែលទឹក។ តំបន់កសិកម្មនៃសួនរីសត (ដែលមានការគ្រប់គ្រងសំណើម និងប្រភពទឹកស្អាត) គឺជាកន្លែងដែលភ្ញៀវទេសចរអាចដើរកម្សាន្តតាមវាលស្រែ ឬស្ទូចត្រីក្នុងអូរ។ តំបន់វប្បធម៌ធម្មជាតិ និងតំបន់ទេសចរណ៍ជនបទបែបជនជាតិភាគតិច បានបង្ហាញពីភូមិឋានប្រពៃណីរបស់ជនជាតិភាគតិច រៀបចំពិធីបុណ្យប្រពៃណីជនជាតិ និងផ្តល់ជូននូវសិប្បកម្ម និងម្ហូបអាហាររបស់ជនជាតិដើមភាគតិច។ មានអ្វីៗជាច្រើនទៀតដែលត្រូវទទួលបទពិសោធន៍នៅលើកោះម៉ុកចៅ៖ សួនតែអេកូឡូស៊ី, តំបន់ទេសចរណ៍វាលស្មៅ, សួនពិសោធន៍ និងសួនផ្កា។ ក៏មានកន្លែងស្នាក់នៅទំនើបបំផុតដែលមេត្រីភាពនឹងបរិស្ថាន ព្រមទាំងភោជនីយដ្ឋាន TaBamboo បែបចំហរខ្យល់អាកាស ដែលសាងសង់ឡើងពីឫស្សីទាំងស្រុង និងប្រកបដោយដំបូលស្បូវ។
ប្រសិនបើបទពិសោធន៍ក្រៅផ្ទះដែលមេត្រីភាពនឹងបរិស្ថានជាអ្វីដែលអ្នកកំពុងស្វែងរក នោះសូមបើកសំបកខ្យងនៃម៉ុកចៅ ហើយស្វាគមន៍ «គ្រាប់មុក្តាពណ៌បៃតង» របស់ប្រទេសវៀតណាម ...







