-
Giới thiệu về du lịch bền vững
Tất cả ảnh của Christian Berg
Du lịch là một tài sản tuyệt vời. Nó tạo ra việc làm và thu nhập, mở rộng góc nhìn về các nền văn hóa khác, và mang lại lợi ích cho các nền kinh tế, bao gồm cả các dân tộc thiểu số và doanh nghiệp nhỏ. Nghe thật tuyệt vời phải không? Nhưng nếu đúng như vậy, tại sao lại xuất hiện những lời kêu gọi du lịch có trách nhiệm hay du lịch bền vững? Và những thuật ngữ này có nghĩa là gì? Hãy đọc tiếp để có một bài giới thiệu đơn giản về ý nghĩa của việc du lịch bền vững và cách bắt đầu.
Tại sao lại cần du lịch bền vững
Nhu cầu du lịch bền vững ngày càng tăng bắt nguồn từ sự phát triển mất kiểm soát của ngành du lịch trong vài thập kỷ qua. Mặc dù ý tưởng mọi người đều có thể đi du lịch nghe rất tuyệt vời, nhưng trên thực tế, sự phát triển không kiểm soát của du lịch tại bất kỳ điểm đến nào cũng có thể gây hại cho văn hóa, cấu trúc xã hội, động vật hoang dã và đa dạng sinh học.
Ngay cả khi không cố ý, lượng lớn khách du lịch thường vô tình mang theo những tác động tiêu cực ngoài ý muốn trong chuyến đi của họ. Tình trạng quá tải, rác thải, thiếu nước sạch và vệ sinh an toàn, cũng như những tổn hại đối với môi trường tự nhiên là những hậu quả phổ biến của việc phát triển du lịch thiếu kiểm soát. Lượng rác thải nhựa gia tăng là một tác động nổi bật của tình trạng quá tải du lịch mà bạn có thể đã bắt gặp trong các chuyến đi của mình. Những tác động phụ khác, chẳng hạn như lượng phát thải carbon gia tăng, gây ra những thiệt hại ít hữu hình hơn nhưng cũng không kém phần tàn phá.
Cả ngành du lịch và bản thân các du khách đều lo ngại về những tổn hại đối với hành tinh của chúng ta, và có động lực để hành động cải thiện tình hình.
Tìm kiếm sự cân bằng
Nhận thức ngày càng cao về những tác động tiêu cực của du lịch đã khai sinh ra các loại hình du lịch có ý thức hơn, chẳng hạn như du lịch thay thế, du lịch sinh thái, du lịch có trách nhiệm và du lịch bền vững. Tất cả các doanh nghiệp trong các danh mục này đều hướng tới việc tối ưu hóa các tác động tích cực của du lịch và giảm thiểu các tác động tiêu cực. Một số chọn nhấn mạnh vào các khía cạnh sinh thái, số khác giải quyết các vấn đề văn hóa - xã hội; nhưng điểm chung là hướng tới sự phát triển hài hòa hơn của du lịch.
Mục tiêu là đảm bảo du khách cũng như cộng đồng bản địa có thể tận hưởng và hưởng lợi từ các điểm du lịch ở hiện tại và cả tương lai.
Cách tiếp cận này cân bằng giữa lợi ích kinh tế, văn hóa - xã hội và sinh thái của du khách, cộng đồng địa phương và ngành du lịch. Chúng được gọi là "Ba trụ cột của Du lịch Bền vững", thường được biết đến với tên gọi "Con người, Hành tinh và Lợi nhuận" (People, Planet and Profit). "Con người" đề cập đến văn hóa và cộng đồng địa phương, "Hành tinh" đại diện cho môi trường tự nhiên, và "Lợi nhuận" nói đến tính bền vững về kinh tế. Các hoạt động du lịch bền vững giải quyết cả ba trụ cột này.
Các hoạt động của ngành du lịch thuộc danh mục "du lịch có trách nhiệm" (responsible tourism); trong khi các hoạt động của du khách được gọi là "du hành có trách nhiệm" (responsible travel). Nói cách khác, du lịch có trách nhiệm và du hành có trách nhiệm là những biểu hiện cụ thể của các công ty du lịch và du khách cam kết hướng tới du lịch bền vững.
Lên kế hoạch cho một kỳ nghỉ bền vững tại Việt Nam với Cẩm nang Du lịch Xanh của chúng tôi.
Cùng nhau hành động
Du lịch bền vững đòi hỏi sự hợp tác giữa các bên liên quan chính trong ngành du lịch. Các bên liên quan này bao gồm các cơ quan chính phủ, ngành du lịch và những du khách như chính bạn. Điều đó hoạt động như thế nào trên thực tế?
Tại Việt Nam, chính phủ đã đưa tính bền vững vào luật du lịch như một phần cốt lõi trong sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Nhiệm vụ của chính phủ là xây dựng các chính sách và luật về du lịch bền vững. Các chính sách này sẽ được thực hiện bởi các chính quyền địa phương, cùng với sự hợp tác của ngành du lịch. Bên cạnh chính sách của chính phủ, những hành động có trách nhiệm của du khách và ngành du lịch có tác động lớn đến tương lai của các điểm đến du lịch.
Các cuộc khảo sát cho thấy nhu cầu du lịch xanh đang là một xu hướng ngày càng phát triển. Chúng cũng chỉ ra rằng du khách gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin chính xác về việc doanh nghiệp du lịch nào hoạt động có trách nhiệm và tuân theo các nguyên tắc chính về vận hành bền vững. Một số nguyên tắc cốt lõi này bao gồm tiết kiệm năng lượng và nước, quản lý chất thải, bảo vệ môi trường và điều kiện lao động công bằng. Du khách cần có sẵn những thông tin có thể kiểm chứng này để đưa ra những lựa chọn sáng suốt khi lập kế hoạch cho kỳ nghỉ.
Bắt đầu từ đâu
Tại Việt Nam, du khách bị thu hút bởi nguồn tài nguyên thiên nhiên và văn hóa phong phú, cũng như tám Di sản Thế giới được UNESCO công nhận. Bạn sẽ rất vui khi biết rằng bên cạnh những điểm đến tuyệt vời, Việt Nam còn là nơi có nhiều công ty cung cấp các sản phẩm và dịch vụ du lịch dựa trên các nguyên tắc du lịch bền vững.
Bạn có thể tìm thấy các công ty Việt Nam áp dụng các nguyên tắc này trên trang Du lịch Bền vững của chúng tôi. Ví dụ: Du thuyền Bhaya ở Vịnh Hạ Long đã nỗ lực rất lớn để vận hành có trách nhiệm và làm sạch vịnh, còn Mekong Rustic ở Cần Thơ hỗ trợ các nghệ nhân và nông dân địa phương thông qua các tour du lịch dựa vào cộng đồng và homestay. Trong danh sách này, bạn cũng sẽ tìm thấy các đơn vị điều hành tour, khu nghỉ dưỡng sinh thái, khách sạn quy mô nhỏ và vừa, cũng như các điểm tham quan có thành tích xuất sắc trong việc áp dụng cả ba trụ cột bền vững: Con người, Hành tinh và Lợi nhuận.
Bạn cũng sẽ tìm thấy các công ty chú trọng hơn vào một trụ cột cụ thể, chẳng hạn như tự nhiên, hoặc các doanh nghiệp xã hội tập trung vào con người, như các dân tộc thiểu số và những người có hoàn cảnh khó khăn. Cuối cùng, chúng tôi cũng giới thiệu một số dự án có tính định hướng kinh doanh bền vững rõ nét, như Collective Memory Boutique tại Hà Nội, nơi quảng bá nghệ thuật Việt Nam và các sản phẩm thương mại công bằng từ các nghệ nhân, làng nghề, thợ thủ công trên khắp cả nước.
Chúng tôi hy vọng nguồn tài liệu này sẽ mang lại cho bạn điểm khởi đầu để khám phá các lựa chọn du lịch bền vững đa dạng tại Việt Nam, đồng thời truyền cảm hứng cho bạn thực hiện những kỳ nghỉ thú vị và có trách nhiệm của riêng mình tại đây trong tương lai gần.
